Alhamdulillahi Rabbil 'Alamin, Wassalatu Wassalamu 'Ala-Asyarafil Anbiya'e Wal Mursalin, Saidina Muhammadin Wa'ala Alihi Wasahbihi Ajma'in,
Assalamu'alaikum warahmatullahi wabarakatuh, dan Salam Sejahtera,
Yang Berhormat Yang Di-Pertua dan Ahli-Ahli Yang Berhormat,
Terima kasih Yang Berhormat Yang Di-Pertua kerana memberi ruang kepada kaola bagi turut menyumbang kepada perbahasan dalam menyokong usul bagi tindakan dan sokongan bersepadu digagaskan dengan pendekatan holistik bagi merealisasikan matlamat-matlamat Wawasan Brunei 2035 - sepertimana yang telah dibentangkan oleh Yang Berhormat Menteri di Jabatan Perdana Menteri dan Menteri Pertahanan II dengan terperinci di dewan yang mulia ini.
Kaola dengan penuh hormat dan takzim sukacita menjunjung kasih atas titah Kebawah Duli Yang Maha Mulia Paduka Seri Baginda Sultan Haji Hassanal Bolkiah Mu'izzaddin Waddaulah ibni Al-Marhum Sultan Haji Omar 'Ali Saifuddien Sa'adul Khairi Waddien, Sultan dan Yang Di-Pertuan Negara Brunei Darussalam bagi Dewan ini meneliti cadangan dan idea yang dikemukakan, terutamanya kepada mencapai matlamat-matlamat utama Wasawan yang kini telah diperincikan melalui tiga pelan tindakan utama iaitu Manpower Blueprint; Social Blueprint dan Economic Blueprint yang telah disediakan.
Kaola juga ingin turut mengucapkan syabas kepada semua yang terlibat, terutamanya at the working level, yang bekerja keras di dalam penyediaan blueprint-blueprint tersebut demi menyahut seruan dan bersemangat tinggi untuk merealisasikan Wawasan Brunei Darussalam 2035 dalam tempoh masa yang tertinggal.
Penyediaan blueprint-blueprint tersebut adalah bertujuan untuk:
- Menjelaskan lagi hala tuju Wawasan;
- Memberi panduan dan menyelaraskan pembuatan keputusan;
- Membantu didalam menyelaraskan sumber dan aktiviti di kalangan pihak-pihak berkepentingan;
- Membolehkan pemantauan dan penilaian dilakukan; serta
- Berperanan sebagai alat komunikasi mengenai niat strategik negara.
Perkataan penting disini adalah “negara”. Dalam hubungan ini kita perlu bergerak sehaluan, berdayung bersama memulakan pelayaran bersama menuju destinasi Wawasan. Ini termasuk memastikan pembangunan negara yang mampan, memberi keutamaan kepada perkara-perkara penting dan dapat mengimbangi pertumbuhan dan pembangunan jangka panjang serta kedudukan kewangan dan perbelanjaan.
Menggunakan analogi bolasepak moden yang bermain di dalam arena atau stadium, pada lazimnya, jika permainan sebelas (11) orang sepasukan, akan terdapat dua puluh dua (22) pemain di dalam galanggan atau padang. Akan tetapi, lebih ramai yang menjadi penonton di grandstand. Apa yang kita kehendaki adalah jumlah penyertaan seperti permainan tradisi mob football yang berlangsung melibatkan ratusan atau bahkan ribuan pemain tetapi dengan penuh beradab.
Erti kata lain kita mahu melihat semua yang terlibat, mengikut peranan masing-masing kearah merealisasikan dan turut memulakan perjalanan menuju Wawasan 2035. Saya percaya, jika diberikan kesempatan semua warga penduduk di Negara Brunei Darussalam mahu memainkan peranan masing-masing.
Tiga blueprints yang sedia ada merupakan panduan dinamik dan tidak exhaustive dan memerlukan penglibatan aktif daripada semua pihak. Kejayaan pelaksanaan pelan ini tidak hanya bergantung kepada pihak Kerajaan semata-mata, tetapi turut memerlukan kerjasama erat daripada sektor swasta, institusi pendidikan, pertubuhan bukan kerajaan, dan rakyat secara keseluruhannya. Setiap pihak memainkan peranan penting dalam menyumbang kepada pembangunan kapasiti, inovasi, dan keberkesanan dasar, agar kita dapat bersama-sama membina masa depan yang seimbang dan berdaya tahan.
Kementerian Pengangkutan dan Infokomunikasi turut memainkan peranan yang menyeluruh, termasuk memberi sokongan kepada pelbagai sektor antaralain seperti pembangunan kapasiti melalui inisiatif Manpower Industry Steering Committee (MISC), mempertingkatkan ekosistem digital, pembangunan sosial melalui aspek connectivity dan mobility serta menyumbang kepada pertumbuhan ekonomi dari segi penyediaan perkhidmatan dan kemudahan logistik.
Sehubungan dengan itu, dalam mengukuhkan lagi usaha-usaha ke arah merealisasikan Wawasan Brunei 2035, kaola ingin mengongsikan di sini beberapa perkara indikatif mengenai sumbangan Kementerian Pengangkutan dan Infokomunikasi ke arah mendokong matlamat-matlamat yang dihasratkan menjelang tahun 2035.
PROJEK-PROJEK RANCANGAN KEMAJUAN NEGARA KE-12 (RKN12) BAGI TEMPOH 2024-2029
Salah satu daripadanya adalah bermula dengan Rancangan Kemajuan Negara, sukacita merujuk kepada enam (6) Teras yang menjadi hala tuju kepada penyediaan program dan projek di bawah RKN 12, yang mana Kementerian Pengangkutan dan Infokomunikasi turut memainkan peranan penting dalam mendokong tiga (3) teras yang berkaitan, iaitu:
- Teras 4 – Mengukuhkan Keselamatan Negara dan Kesejahteraan Rakyat Yang Berdaya Tahan;
- Teras 5 – Meningkatkan Sumbangan Sektor Bukan Minyak dan Gas Kepada Ekonomi Negara; dan
- Teras 6 – Mengukuhkan Pengurusan Kerajaan Bagi Pentadbiran Awam Yang Efisien dan Kondusif.
Berhubung dengan itu, Kementerian Pengangkutan dan Infokomunikasi mempunyai sejumlah 21 projek di bawah RKN12 yang menjurus kepada peningkatan pertumbuhan ekonomi yang mampan dan penambahbaikan kesejahteraan rakyat. Ini juga termasuk inisiatif-inisiatif berkaitan dengan transformasi digital yang akan menyumbang kepada peningkatan daya inovasi serta tahap produktiviti melalui penggunaan dan peralihan kepada digital.
Di bawah Teras 4, terdapat sejumlah 9 projek yang bertujuan untuk mengukuhkan keselamatan negara dan kesejahteraan rakyat yang berdaya tahan dengan menitikberatkan kedaulatan dan kestabilan negara di samping mengutamakan hal ehwal kesejahteraan dan kebajikan rakyat. Projek-projek Kementerian bagi Teras 4 bertujuan untuk:
(i) Menambahbaikan sistem-sistem kajicuaca;
(ii) Menaiktaraf sistem serta peralatan bagi menjamin keselamatan dan sekuriti di Lapangan Terbang Antarabangsa Brunei; dan
(iii)Menyediakan dan menaiktaraf infrastruktur pengangkutan awam.
Seperti yang dimaklumkan sebelum ini semasa Mesyuarat Pertama dari Musim Permesyuaratan ke-21 Majlis Mesyuarat Negara pada bulan Mac lalu, ‘Request For Proposal’ (RFP) bagi menyediakan, mengendali, mengurus dan menyelenggara perkhidmatan pengangkutan awam di Negara Brunei Darussalam telahpun dibukakan kepada syarikat-syarikat yang berminat dan kaola sukacita ingin mengongsikan bahawa Kementerian ini melalui Jabatan Pengangkutan Darat (JPD) telahpun menerima sebanyak 14 cadangan (proposal).
Satu Jawatankuasa Penilaian telah ditubuhkan untuk menilai RFP tersebut. Ahli-ahli bagi jawatankuasa tersebut terdiri daripada pihak-pihak yang berkenaan dan ini bagi memastikan proses penilaian dilaksanakan secara menyeluruh, telus dan menepati objektif. Dengan pelaksanaan projek ini nanti, ianya selari dengan aspirasi Wawasan Brunei 2035, sepertimana yang digariskan di dalam Social Blueprint.
Seterusnya, bagi Teras 5 (iaitu meningkatkan sumbangan sektor bukan minyak dan gas kepada ekonomi negara), fokus utama Kementerian adalah berkaitan dengan sumbangan Sektor Infokomunikasi dan Teknologi Maklumat (ICT) kepada KDNK dan juga Sektor Perkhidmatan khususnya pergerakan kargo udara dan laut sepertimana yang terkandung dalam Economic Blueprint. Selain itu, kajian Sains, Teknologi dan Inovasi serta Dana Penyelidikan CREATES juga merupakan sebahagian daripada projek-projek yang telah dikenal pasti di bawah teras ini. Pelaksanaan inisiatif-inisiatif tersebut akan mendokong ke arah mencapai Matlamat 3 Wawasan Brunei 2035, iaitu “Ekonomi yang Dinamik dan Berdaya Tahan”.
Akhir sekali, sasaran Teras 6 untuk mengukuhkan pengurusan kerajaan bagi pentadbiran awam yang efisien dan kondusif di mana sebanyak 10 projek telahpun diluluskan untuk dilaksanakan oleh Kementerian. Antara faktor-faktor penyumbang kepada teras ini adalah projek-projek fasiliti dan bangunan kerajaan, sistem dan infrastruktur teknologi digital termasuk kemudahan-kemudahan infokomunikasi dan teknologi berkualiti. Projek-projek yang dimaksudkan adalah:
(i) Sistem Pengangkutan Awam, Sistem Pengangkutan Pintar;
(ii) Pendigitalan Perkhidmatan-Perkhidmatan Pengangkutan Darat;
(iii) GOV.BN 2.0;
(iv) Data Analitik Sebagai Perkhidmatan; dan
(v) Sistem Pengurusan Rekod.
Perlaksaan projek-projek yang telah disebutkan tadi akan mendokong Matlamat 2 bagi Wawasan Brunei 2035 iaitu “Kualiti Kehidupan Rakyat Yang Tinggi”.
PENCAPAIAN KEMENTERIAN BAGI TEMPOH 2020 HINGGA SUKU KE-2 TAHUN 2025 & PERANCANGAN BAGI TEMPOH 5 TAHUN AKAN DATANG
Dalam mendokong Wawasan Brunei 2035, usaha-usaha di peringkat Kementerian terus dipertingkatkan dengan memastikan Pelan Strategik Kementerian dan Jabatan-Jabatan serta Pihak-Pihak Berkuasa di bawah Kementerian Pengangkutan dan Infokomunikasi adalah sejajar dengan matlamat-matlamat Wawasan Brunei 2035.
Antara petunjuk prestasi utama (KPI) di peringkat Kementerian yang juga menyumbang kepada Economic Blueprint dan seterusnya mendokong Matlamat 3 Wawasan Brunei adalah seperti peningkatan ketara dari segi:
(i) Pergerakan Penumpang udara yang meningkat daripada kira-kira 1.2 juta pada tahun 2023 ke hampir 1.5 juta pada tahun 2024. Antara faktor yang menyumbang kepada kenaikan yang positif ini adalah berikutan tambahan jumlah syarikat penerbangan yang beroperasi, serta peningkatan jumlah destinasi dan kekerapan penerbangan di Lapangan Terbang Antarabangsa Brunei.
(ii) Peningkatan jumlah kargo laut dari kira-kira 33.8 juta tan pada tahun 2023 ke 38.6 juta tan pada tahun 2024. Tren yang meningkat ini didorong oleh sumbangan signifikan dari sektor minyak dan gas dan hiliran, termasuk lonjakan dari segi kargo konvensional.
Sebagai usaha berterusan Kementerian ini, Pelan Strategik baharu MTIC 2026 – 2030 juga akan tetap disejajarkan dengan Wawasan Brunei 2035, National Blueprints, Peta Jalan Industri dan juga Pelan Induk Sektor Utama, serta Matlamat Pembangunan Mampan (Sustainable Development Goals).
Ini adalah bagi memastikan sektor-sektor di bawah Kementerian ini akan terus menyumbang kepada pencapaian sasaran negara menjelang tahun 2035, khususnya dalam meningkatkan kualiti hidup rakyat dan menjadikan Negara Brunei Darussalam sebagai sebuah negara yang berdaya saing dan berdayatahan.
Dengan semangat sinergi dan tanggungjawab bersama, marilah kita bergerak seiring berganding bahu secara kolektif dalam sama-sama menanai tanggungjawab untuk memastikan segala dasar, strategi dan pelaksanaan peta jalan yakni blueprint-blueprint terus selaras dan berimpak tinggi demi menjayakan Wawasan Brunei 2035 dan membawa kemajuan serta kesejahteraan yang berterusan kepada Negara Brunei Darussalam yang kita cintai.
Sekian, Terima kasih Yang Berhormat Yang Di-Pertua.
Wabillahitaufiq Wal hidayah Wassalamualaikum Warrahmatullahi Wabarakatuh.